Mở đầu
Mình biết đến Đúng Việc của Giản Tư Trung khá tình cờ — một người bạn giới thiệu khi mình đang trong giai đoạn tự hỏi “rốt cuộc mình đang làm cái gì với cuộc đời mình vậy?”. Nghe tựa sách hơi “giáo điều” xíu, nhưng đọc xong mới thấy cuốn này sâu hơn mình nghĩ rất nhiều.
Giản Tư Trung là một nhà giáo dục, viện trưởng Viện Giáo Dục IRED. Ông viết cuốn này không phải để dạy bạn cách “làm việc hiệu quả” kiểu self-help thông thường, mà để đặt ra một câu hỏi lớn hơn nhiều: thế nào là “đúng việc” trong cuộc đời mỗi người?
Nội dung chính
Cuốn sách chia làm ba phần lớn, tương ứng với ba “đạo” mà tác giả cho là nền tảng của một đời người.
Đạo sống — Làm người
Phần này bàn về câu hỏi căn cơ nhất: làm người là làm gì?
Tác giả không đưa ra một câu trả lời có sẵn, mà đặt ra những vấn đề để mỗi người tự suy ngẫm. Ông nói về nhân cách, về lòng tự trọng, về việc phân biệt “giá trị” với “giá cả” của một con người. Có những điều tưởng như sáo rỗng, nhưng đọc kỹ mới thấm — ví dụ như chuyện mình thường chạy theo những thứ “có giá” (tiền bạc, danh vọng, địa vị) mà quên mất những điều “có giá trị” thực sự (lương tâm, phẩm cách, tình người).
Đạo dân — Làm công dân
Đây là phần mình thấy bất ngờ nhất vì ít sách self-help nào dám bàn tới. Tác giả nói về trách nhiệm của một công dân trong xã hội, về tinh thần khai minh và dám nghĩ dám làm.
Ông chỉ ra rằng muốn xã hội tốt lên, trước hết mỗi người phải là một công dân có trách nhiệm. Không thể đổ lỗi cho hoàn cảnh hay chờ đợi người khác thay đổi. “Đúng việc” ở cấp độ này là biết mình có quyền gì, nghĩa vụ gì, và dám lên tiếng khi cần.
Đạo nghề — Làm nghề
Phần gần gũi nhất với dân đi làm. Tác giả phân tích thế nào là “đúng việc” trong công việc — không chỉ là làm đúng chuyên môn, mà còn là chọn đúng nghề phù hợp với năng lực và giá trị của mình.
Một trong những điểm mình tâm đắc nhất là cách tác giả phân biệt giữa “việc” và “nghề”. Ai cũng có thể làm một “việc” để kiếm sống, nhưng chỉ khi coi đó là “nghề” — gắn với trách nhiệm, đạo đức và niềm đam mê — thì mới thực sự “đúng việc”.
Điều mình tâm đắc
Điểm khác biệt lớn nhất của cuốn này so với mấy cuốn self-help Tây thông thường là nó rất Việt Nam. Những vấn đề tác giả đặt ra — từ chuyện học đường, chuyện gia đình, đến chuyện xã hội — đều rất quen thuộc với người Việt mình. Không có những khái niệm xa lạ kiểu “hãy visualize thành công của bạn” hay “think positive”. Thay vào đó, tác giả đi thẳng vào những vấn đề gốc rễ của xã hội Việt Nam và cách mỗi người có thể góp phần thay đổi, bắt đầu từ chính bản thân mình.
Cảm nhận
Đúng Việc không phải là cuốn sách bạn đọc một lần rồi bỏ. Nó là cuốn sách để suy ngẫm, để quay lại đọc từng phần khi cần. Giọng văn của Giản Tư Trung không hề khô khan như mình tưởng — ông viết dí dỏm, sâu sắc nhưng vẫn rất gần gũi.
Nếu bạn đang ở giai đoạn tự hỏi “mình đang đi đâu về đâu” trong cuộc sống hay sự nghiệp, hoặc đơn giản là muốn tìm một cuốn sách giúp mình nhìn lại bản thân một cách nghiêm túc — thì Đúng Việc là một lựa chọn đáng đọc.
Điểm của mình: 8.5/10 Phù hợp với: người đi làm, sinh viên sắp ra trường, ai đang muốn tìm định hướng cuộc đời.
Bài review sách liên quan